PKD 01.11.Z – Uprawa zbóż innych niż ryż, roślin strączkowych i roślin oleistych na nasiona: ryczałt, VAT i kasa fiskalna 2026

01.11.Z — PKD 01.11.Z obejmuje uprawę zbóż innych niż ryż, roślin strączkowych na suche nasiona oraz roślin oleistych na nasiona. Przykładami są pszenica, żyto, jęczmień, kukurydza na ziarno, groch na suche nasiona i rzepak. Samo określenie „gospodarstwo rolne” jest za szerokie do wyboru tej podklasy.

Zboża, suche nasiona strączkowe i rośliny oleiste

PIT: najpierw działalność rolnicza, potem forma opodatkowania

Dochód osoby fizycznej z własnej uprawy zbóż sprzedawanych w stanie nieprzetworzonym trzeba oceniać według definicji działalności rolniczej. Nie zaczyna się tej analizy od limitu 2 mln euro dla ryczałtu. Skup cudzego ziarna, tłoczenie oleju i usługowe suszenie są odrębnymi czynnościami, których podatki należy ustalić osobno.

Art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT wyłącza z tej ustawy przychody z działalności rolniczej, poza działami specjalnymi produkcji rolnej. Definicję działalności rolniczej i wyjątki zawierają ust. 2–3a. To zasady podatku dochodowego osób fizycznych; forma prawna podmiotu wymaga osobnego uwzględnienia.

VAT: dwa różne rodzaje zwolnienia

Dostawa własnego ziarna przez rolnika ryczałtowego może korzystać ze zwolnienia właściwego rolnictwu. Nie należy utożsamiać go ze zwolnieniem małego przedsiębiorcy do 240 000 zł sprzedaży.

Art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT przewiduje zwolnienie dostaw własnych produktów rolnych i usług rolniczych przez rolnika ryczałtowego. Warunki tego statusu określa art. 2 pkt 19–21; możliwa jest rezygnacja ze zwolnienia na zasadach art. 43 ust. 3. Limit 240 000 zł z art. 113 dotyczy innego zwolnienia i nie zastępuje tej analizy.

Kasa fiskalna przy sprzedaży plonów

Przy dostawach zboża młynowi lub skupowi najpierw ustal status odbiorcy. Kasa dotyczy sprzedaży na rzecz konsumentów i rolników ryczałtowych; dodatkowo istnieje zwolnienie dla produktów i usług sprzedawanych przez uprawnionego rolnika ryczałtowego.

Podstawą zwolnienia kasowego dla takich produktów i usług rolnika ryczałtowego jest § 2 wraz z poz. 49 załącznika do rozporządzenia. Zawsze trzeba uwzględnić wyłączenia z § 4 oraz odróżnić własne produkty rolne od pozostałej sprzedaży.

Jak opisać działalność przed wyborem kodu

• Wskaż gatunek uprawy i pochodzenie surowca: własny zbiór czy zakup od innych producentów.
• Oddziel przygotowanie własnego plonu od usług świadczonych dla innych gospodarstw.
• Wymień czynności zmieniające surowiec w gotowy produkt oraz warunki uprawy istotne dla podatków.

Aktualizacja wpisu w 2026 roku

Nowe działalności rejestruje się według PKD 2025. Dla działalności oznaczonej według PKD 2007 przed 1 stycznia 2025 r. okres przejściowy zasadniczo kończy się 31 grudnia 2026 r. W CEIDG kończy się wcześniej przy zmianie wpisu; w KRS i REGON przejście jest wymagane przy zmianie przedmiotu działalności. Podstawa: § 2 rozporządzenia w sprawie PKD.

Źródła i zakres weryfikacji

Zakres podklasy 01.11.Z porównano z wyjaśnieniami GUS do PKD 2025. Weryfikacja: 8 października 2026 r.

Podstawa części podatkowej: ustawa o VAT oraz rozporządzenie w sprawie zwolnień z kas.

PIT: art. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.